Austria
 Win austriackich, niestety, do Polski dociera niewiele. Szkoda, bo białe z powodzeniem mogą konkurować z winami mozelskim czy reńskimi. Zainteresowanie winami austriackimi powoli, ale zasłużenie rośnie. Mają dobrą strukturę, kwasowość i wytrawność pozwalającą zachować owocowość a także dobre starzenie się w butelce. W Neusiedlersee (Burgenland), regionie graniczącym z węgierskim Sopronem, produkuje się niezwykle piękne wina słodkie. Mogą konkurować z mozelskimi czy reńskimi winami mit Pradikät. Warto trochę dowiedzieć się o tych winach, ponieważ wielu z nas podróżując na południe do Słowenii i Włoch może zrobić małe zakupy w uroczych miejscowościach Dolnej Austrii, Burgenlandu czy Styrii. Gleba, która rodzi wino determinuje jego charakter i jakość.
Lekkie, lessowe gleby przeważają w dolinie Dunaju i w Weinviertel. Wapień przeważa w Thermenregion. Burgenland jest dosyć zróżnicowany, od łupków, gliny i margla, po czysty piasek. Styria wyróżnia się wulkanicznymi i brązowymi glebami. Większość winnic austriackich położona jest na wysokości około 200 metrów n.p.m., w Styrii sięgają nawet 550 metrów. Winnice Austrii położone są mniej więcej w strefie klimatycznej porównywalnej z Burgundią. Podobnie jak w Niemczech, w Austrii przeważa uprawa odmian białych (77%), chociaż nieznacznie, ale wzrasta uprawa win czerwonych.
Regiony winiarskie Austrii:
Burgenland, Burgenland Południowy (Süd-Burgenland), Burgenland Środkowy (Mittelburgenland),
Carnuntum, Donauland, Kamptal, Kremstal, Kärnten, Neusiedlersee, Neusiedlersee-Hügelland, Dolna Auistria (Niederösterreich), Styria (Steiermark) - Styria Zachodnia (West-Steiermark), Styria Południowa (Süd-Steiermark), Styria Południowo-Wschodnia (Südost-Steiermark), Thermenregion, Traisental, Wachau, WeinviertelWiedeń (Wien).
Odmiany białe
 Welschriesling lub Riesling włoski (9% upraw), szczególnie uprawiany w Burgenlandzie wokół Neusiedlersee. Szczep, wbrew nazwie, nie ma żadnego związku z prawdziwym, reńskim rieslingiem. Na Węgrzech znany jako Olasz Rizling, w Czechach jako Rizling Vlassky, w Słowenii jako Laski Rizling. Winorośl ta daje wina o dobrej kwasowości, aromatem z akcentami cytrusów i jabłek. Jest podatny na Botrytis Cinerea, umożliwiają także produkcję wysokiej klasy deserowych win Ausbruch. Weisser Burgunder (5% upraw), Chardonnay (Morillon), Traminer (Gewürztraminer), w Austrii występują dwa klony tego szczepu, tzw.złoty i czerwony. Oba są aromatyczne, korzenne z akcentami egzotycznych owoców.
Muskateller, austriacka (niemiecka) nazwa dla Muscat Blanc a Petits Grains, najszlachetniejszej odmiany Muscat. We Francji jest to Muscat deFrontignan, w Australii nazywa się go Brown Muscat, w Argentynie Moscatel Rosé, na Węgrzech. W każdym kraju ma swoją specyficzną nazwę. Całą rodzina muszkatów ma swe żródła w Starożytności, pochodzi prawdopodobnie z Bliskiego Wschodu. Przez wieki wychodowano ponad 200 odmian tej winorośli. Z rónych form tej odmiany produkuje się w Grecji deserowe Samos i Patras, w Tyrolu kupić możemy Rosenmuskateller i Goldmuskateller. Wśród rozlicznych moskateli w Niemczech i Austrii spotkać możemy także Gelber i Roter Muskateller.
 Muskat-Ottonel, krzyżówka, prawdopodobnie Chasselas i zwykłego Muscat de Saumur, wychodowanego nad Loarą przez Roberta Moreau w połowie XIX wieku. Daje interesujące, zbotrytifikowane wina, szczególnie w Neusiedlersee, dosyć lekkie, z dobrą kwasowością, co w winach słodkich ma duże znaczenie. Na Węgrzech nazywa się także Muskotaly, w Afryce Południowej Muscadel Ottonel.
 Zierfandler (Spätrot), bardziej szlachetne od Rotgipfler, niezwykle pełna, ekstraktywna, full body, biała odmiana winorośli , podobnie jak Rotgipfler, kojarzona zwykle z miejscowością Gumpoldskirchen w regionie Thermenregion w Dolnej Austrii. Jako wino szczepowe odznacza się bardzo dobrą kwasowością, dużym nerwem co przy winach póżnego zbioru ma duże znaczenie. Zazwyczaj jednak miesza się z Rotgipfler, a nawet razem poddaje się fermentacji.
 Müller-Thurgau zwany też Riesling Sylvaner (7,8% upraw), krzyżówka wyhodowana przez Hermana Müllera w Szwajcarii w kantonie Thurgau (stąd nazwa). Wino dość harmonijne, o stosunkowo niskiej kwasowości, delikatne z lekkim zapachem muskatu. Wytrawne do szybkiego spożycia, prädikat dobrze sie starzeją.
 Grüner Veltliner (37% upraw), najszerzej uprawiany w Austrii szczep winorośli (nie występuje jedynie w Styrii). Dopuszczalna wydajność wynosi 100 hl/ha, wiekszość producentów stara się uzyskiwać niższą wydajność w celu poprawienia jakości wina. Sa to owocowe , lekko korzenne, zwykle wytrawne wina (bywają też nawet deserowe), z akcentem zapachu piżma, który znależć można w niektórych winach alzackich.
 Riesling (12,6% upraw), zwany tutaj Rheinrieslingiem, klasyczny riesling w stylu bardziej zbliżony do alzackiego niż niemieckiego, z aromatem brzoskwini, moreli, cytrusów, z dobrą kwasowością, długie. Są dobrze zbudowane, znakomicie pije się je za młodu, z wiekiem stają się bardziej miodowe. W wielu krajach ma różne nazwy np. w USA White riesling lub Johannisber, w Chorwacji - Graschevina, na Węgrzech - Rainai Rizling, we Włoszech -Reno lub Renano Bianco. Nie należy identyfikować go z Welschrieslingiem.
Odmiany czerwone
 Blaufrankisch - 5% upraw, austriacka nazwa dla środkowo-europejskiej, czerwonej odmiany winorośli, która jest dziś najpopularniejszą czerwoną odmianą uprawianą w tym kraju. Daje wina o dosyć zdecydowanym charakterze, dość wysokiej kwasowości, gdy grona są ostrożnie zbierane. Ambitni plantatorzy chcieli by widzieć w tym winie Sirah starzejąc je w dębowych beczkach. Inni charakterem porównują je do cru beaujolais, jeszcze inni do niedostępnego u nas sabaudzkiego Mondeuse. Na Węgrzech występuje pod nazwą Kekfrankos, w Niemczech nazywana Limberger.W Bułgarii sporadycznie nazywana jest Gamé (od Gamay, winorośli z której wytwarza się beaujolais) a w Czechach - Frankovka. W Austrii szczep ten uprawianay jest głównie w Burgenlandzie, na ciepłych brzegach Neusiedlersee (na Węgrzech - w niedalekim Sopronie).
 Blauer Zweigelt (Rotburger) - 8% upraw, popularny, czerwony szczep winogron uprawiany w całej Austrii. Jest to krzyżówka Blaufränkisch i St Lorent, wyhodowana przez dra Zweigelta w znanym ośrodku badawczym winiarstwa w Klosterneuburg w 1922 roku.
Blauer Portugieser (albo Portugieser) - 5% upraw, w Dolnej Austrii daje dosyć cienkie, mało interesujące wina. Jest drugim po Zweigelt czerwonym winem w Austrii, rzadko eksportowany. W Niemczech zdecydowanie wypierany jest przez Blauburgunder (Pinot Noir). Jest niezwykle łatwy w uprawie, stąd taka jego popularność . Na Węgrzech z niezrozumiałych powodów bywa nazywany Oporto. Aby było weselej, szczep ten nie ma nic wspólnego z Portugalią.
 Blauer Burgunder (Blauburgunder, Blauer Spätburgunder), niemiecka nazwa dla Pinot Noir. Szlachetny szczep, ale nadzwyczaj wrażliwy na wahania temperatury, chociaż lubi klimat chłodny. Na szczęście wcześnie dojrzewa, dając wino o owocowym aromacie, z przewagą zapachu malin, truskawek , wiśni i czarnej porzeczki. Pinot noir jest stosunkowo ubogi w garbniki, nie wymaga zbyt długiego dojrzewania. Nie lubi przenosić się z miejsca na miejsce, trudno zadomawia się w innych zakątkach świata. Dojrzewając, smak jego może rozwinąć się , w niezwykle słodki, wonny kwietny bukiet. Inną niezwykłą cechą Pinot Noir jest możliwość uzyskiwania w stosunkowo krótkim czasie niezwykłego ceglastopomarańczowego koloru, ponadto wina te zawsze są mało słodkie i nie powinny być przesadnie ciężkie. Produkcja wysokiej klasy Pinot Noir jest niezwykle trudna, a złośliwi twierdzą, że jest to szczep produkujący producentów wina a nie odwrotnie. W istocie, wielu winiarzy ze stratami wróciło do łatwiejszych w uprawie gron.
Klasyfikacja win austriackich
Klasyfikacja przypomina nieco niemiecką, zgodna jest z wymogami UE, chociaż posiada kilka własnych, charakterystycznych określeń, które warto poznać, aby właściwie odczytać etykietę austriackiego wina. Również podobnie jak w winach niemieckich, przy klasyfikowaniu wina najistotniejsze znaczenie ma zawartość cukru w moszczu wyrażana w skali KMW (Klosterneuburger Mostwaage). Gdyby wyrazić to w niemieckiej skali Oechsle należy pomnożyć tę wartość przez pięć.
Na etykietach spotkamy m.in. takie określenia jak:
Tafelwein, wina te mogą być mieszankami pochodzącymi z różnych regionów Austrii lub z jednego regionu. Minimalna waga moszczu - 12KMW.
Landwein, jest to wyodrębniona mieszanka win stołowych, pochodząca wyłącznie z jednego regionu. Moszcz użyty do jej produkcji musi zawierać minimum 14 KMW, max. alkoholu -11,5% i 6% cukru osadowego.
Qualitätswein, dosłownie wino jakościowe, do tych win prawo zezwala na dodanie limitowanej ilości cukru w celu osiągnięcia określonego prawem poziomu alkoholu (max 19 KMW dla białych i 20 dla czerwonych), przy minimalnym poziomie alkoholu odpowiednio 8,5% i 9%.
Kabinett, w tej kategorii szaptalizacja jest już niedozwolona. Dopuszcza się max.9 g cukru osadowego i 12-12,5% alkoholu. Wina tej kategorii, w zależności od zastosowanych reżimów produkcji, mogą należeć zarówno do Qualitätswein jak i Prädikateswein Prädikateswein - odnosi się do gamy win od spätlese do eisweina. W odniesieniu zaś do win klasy Kabinett, zabroniona jest szaptalizacja a także dodawanie süssreserve. Zawartość cukru może być rezultatem naturalnego lub sztucznego wstrzymania fermentacji.
Spätlese, szaptalizacja zakazana prawem. Niedozwolone jest również stosowanie süssreserve Dopuszcza się max.9% cukru osadowego na litr przy 13-14% alkoholu.
Auslese, określony, wysoki poziom wagi moszczu (105 stopni Oechsle), winogrona muszą być dojrzałe i zdrowe.
Beerenauslese, Trockenbeerenauslese, bardzo słodkie wino otrzymywane z przejrzałych i porażonych szlachetną pleśnią winogron , moszcz przynajmniej 127 stopni Oechsle.
Eiswein, ciężar moszczu 127 stopni Oechsle, zbierane i wyciskane jeszcze w stanie zamrożonym.
Federspiel, odpowiednik Kabinett w Wachau (11,5-12% alkoholu). Zajrzyj też pod hasło Wachau.
Smaragd, odpowiednik spätlese (wytrawnego) w Wachau. Nazwa pochodzi podobno od koloru delikatnych, niewielkich jaszczurek żyjących w winnicach Wachau.
Ausbruch, bardzo stare określenie dla słodkich win z gron porażonych szlachetną pleśnią, pochodzące z miejscowości Rust w Neusiedlersee w Burgenlandzie. Ciężar moszczu przynajmniej 138 stopni Oechsle. W przybliżeniu, jest to austriacki odpowiednik węgierskiego Aszu. Zaczął być wytwarzany mniej więcej w tym samym okresie, w końcu XVII wieku.
Strohwein, dosłownie słomiane wino, słodkie wino produkowane z winogron podsuszanych na słomianych matach.
|
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
